ΖΑΓΟΡΟΧΩΡΙΑ – ΤΖΟΥΜΕΡΚΑ 22-24/06/2024

Τριήμερο Αγίου Πνεύματος και το πρόγραμμα της εκδρομής είχε καταρτιστεί μέρες πριν. Με ένα ακόμη φιλικό ζευγάρι τον Δημήτρη και τη Δέσποινα θα περνούσαμε το τριήμερο εξερευνώντας κάποια από χωριά του συμπλέγματος των Ζαγοροχωρίων και των Τζουμέρκων.
Παρασκευή απόγευμα η προσμονή για την επόμενη μέρα που θα ξεκινούσαμε το ταξίδι στο αποκορύφωμά της. Τα απαραίτητα (καθώς και πολλά παραπάνω) τοποθετούνται στις βαλίτσες, ενώ ακολουθεί όπως πριν από κάθε ταξίδι ένας προληπτικός έλεγχος της μοτοσυκλέτας (πιέσεις ελαστικών, έλεγχος υγρών, ηλεκτρικών κ΄ γενικός οπτικός έλεγχος ).
Ο καλοκαιρινός μοτοσυκλετιστικός εξοπλισμός μας ( κράνη, μπουφάν, παντελόνια, μπότες, γάντια) έχουν βγει από τις ντουλάπες και έχουν απλωθεί σε άμεσα προσβάσιμο σημείο για να φορεθούν το πρωί χωρίς καθυστερήσεις.
Σάββατο 22/06/2024 εγερτήριο 06:30΄. Η ζέστη έντονη από το πρωί μας υπόσχεται ότι θα μας κάνει τη ζωή δύσκολη πάνω στην μοτοσυκλέτα όμως τίποτα δεν μας πτοεί την αγνοούμε επιδεικτικά και περιβαλλόμεθα τον εξοπλισμό μας ως αλλοτινοί ιππότες, σελώνουμε το άλογο με το τριβάλιτσο και πατώντας μίζα ξεκινάμε να καλπάζουμε με κατεύθυνση την μαγευτική Πίνδο, την πανέμορφη Βάλια Κάλντα και τα παραδοσιακά πετρόχτιστα χωριά τους.

Στη δυτική πλευρά της Θεσσαλονίκης συναντιόμαστε με τον Δημήτρη και τη Δέσποινα, συνεχίζοντας από εθνική οδό Αθηνών – Θεσσαλονίκης έως τον κόμβο Κλειδίου και από εκεί στρίβουμε δεξιά στην Εγνατία οδό όπου μετά 170 χλμ και 1,5 ώρες οδήγησης πραγματοποιούμε την πρώτη μας στάση στο σταθμό εξυπηρέτησης οχημάτων ¨Strata¨ στο ύψος των Γρεβενών. Ανεφοδιασμός σε καύσιμο, γρήγορο πρωϊνό μετά καφεϊνούχου ροφήματος και επανεκκίνηση.
Από εδώ και μετά αρχίζει να ξεδιπλώνεται το ωραίο κομμάτι του ταξιδιού, μιας και εγκαταλείπουμε την μονοτονία της Εγνατίας οδού και εισερχόμαστε στο επαρχιακό ορεινό οδικό δίκτυο. Πρώτος στόχος το Ηλιοχώρι για το οποίο θα χρειαστεί να διανύσουμε 96χλμ και 2,5 ώρες οδήγησης σε σχετικά τουριστικό χαλαρό ρυθμό. Η υπερβολική ζέστη δείχνει τα δόντια της και μας ταλαιπωρεί αφάνταστα ακόμη και στο μεγάλο υψόμετρο του ορεινού όγκου που οδηγούμε. Ανταμοιβή μας η ομορφιά του τοπίου του εθνικού δρυμού της Βάλια Κάλντα, οι ευωδίες των πεύκων, της ελάτης, της χλωρίδας, το ζαρκάδι που έτρεχε δίπλα μας όπου με δύο σάλτα ανέβηκε την βουνοπλαγιά, καθώς και ο ελικοειδής φιδίσιος δρόμος που μας κρατούσε σε εγρήγορση και μας διασκέδαζε με τις κλίσεις και αλλεπάλληλες συνεχείς στροφές του.
Ύστερα από μία ώρα οδήγησης περίπου στο ενδιάμεσο της διαδρομής για το Ηλιοχώρι διασχίζαμε τον κεντρικό δρόμο του ιστορικού χωριού Δίστρατο. Η ονομασία του χωριού προέρχεται από το γεγονός ότι βρίσκεται πάνω σε δύο στράτες (δρόμους) η μία για Κόνιτσα η άλλη για Γρεβενά.
Λόγω της γειτνίασής του με το χιονοδρομικό της Βασιλίτσας αρχίζει σιγά σιγά και αναπτύσσεται τουριστικά. Επί του κεντρικού δρόμου εντοπίσαμε ένα όμορφο καφέ – αναψυκτήριο και η στάση ήταν δεδομένη.

Εισερχόμενοι στο κατάστημα οι θαμώνες μας κοιτούσαν συμπονετικά αντιλαμβανόμενοι την ταλαιπωρία που μας επέφερε η υπερβολική για τα δεδομένα της περιοχής υψηλή θερμοκρασία που επικρατούσε, αλλά παράλληλα και με ένα θαυμασμό για το κουράγιο και την επιλογή μας να ταξιδεύουμε με μοτοσυκλέτα υπό αυτές συνθήκες.

Αμέσως γνωρίσαμε και τον ιδιοκτήτη, ο οποίος προσέτρεξε να μας εξυπηρετήσει.
Βολευτήκαμε σε ένα τραπέζι ανάμεσα στα ανοιχτά παράθυρα όπου η δροσιά ήταν αισθητή.

Συστηθήκαμε με τον Θανάση τον ιδιοκτήτη του καφέ ο οποίος είναι ένας νέος, κοινωνικός, ανοιχτός, φιλόξενος και συνάμα δραστήριος άνθρωπος, ο οποίος με γούστο, μεράκι και αγάπη έχει δημιουργήσει την επιχείρησή του το καφέ – αναψυκτήριο ¨Vista E Mundi¨ στηρίζοντας τον τόπο του σε πείσμα των καιρών της αστικοποίησης και της μετανάστευσης των νέων ανθρώπων από τα χωριά στις ανέσεις των πόλεων.

Επίσης απέναντι από το κατάστημα ο Θανάσης έχει δημιουργήσει έναν υπέροχο αίθριο χώρο με μοναδική θέα στα γύρω βουνά και στην ευρύτερη περιοχή. Αν ποτέ βρεθείτε έστω και διερχόμενοι από το Δίστρατο μην αμελήσετε μια στάση για καφέ – σνακ και ξεκούραση στο φιλόξενο αυτό περιβάλλον.

Με ανασυγκροτημένες πλέον δυνάμεις ξεκινήσαμε για το Ηλιοχώρι. Περνώντας το χωριό Άρματα ο δρόμος σταματούσε λόγω μεγάλης κατολίσθησης.

Ευτυχώς είχε ανοιχτεί ακριβώς από κάτω ένα πέρασμα με χωματόδρομο μήκους περίπου ενός (1) χλμ που χρειάζεται προσοχή κατά την διάσχισή του ιδιαίτερα αν στη μοτοσυκλέτα επιβαίνουν δύο άτομα με πλήρης αποσκευές.
Σχεδόν μεσημέρι πια φτάσαμε στο Ηλιοχώρι. Προσοχή απαιτείται κατά την είσοδο στο χωριό στον απότομο κατηφορικό πλακόστρωτο δρόμο που οδηγεί στο χώρο του πάρκινγκ όπου ξεκινάει η πεζοπορία για τους γνωστούς καταρράκτες Μπάλντα Ντι Στρίγκα τους οποίους δυστυχώς δεν επισκεφθήκαμε καθότι η πεζοπορία για την μετάβαση και την επιστροφή θα διαρκούσε περισσότερο από μια ώρα και οι επικρατούσες υψηλές θερμοκρασίες σε συνδυασμό με την καταπόνηση από την πολύωρη απαιτητική οδήγηση το κατέστησαν απαγορευτικό. Την κατάβαση στους καταρράκτες της Μπάλντα Ντι Στρίγκα την καταχωρήσαμε στις εκκρεμότητες προς εκπλήρωση στην επόμενη επίσκεψή μας στην περιοχή.

Αρκεστήκαμε λοιπόν σε μια ολιγόλεπτη στάση και ξεκινήσαμε για τον τελικό προορισμό της πρώτης ημέρας, το πολύ γνωστό χωριό των Ζαγοροχωρίων, το Τσεπέλοβο.

Αργά το μεσημέρι φτάσαμε στο ξενοδοχείο μας όπου πετάξαμε την μοτοσυκλετιστική πανοπλία και μετά από ένα δροσιστικό μπάνιο κατεβήκαμε στην υπέροχη και παραδοσιακή πλατεία του χωριού για μεσημεριανό κάτω από τη σκιά και την δροσιά των θεόρατων πλάτανων.

Το Τσεπέλοβο είναι το πολυπληθέστερο χωριό των Ζαγοροχωρίων (προσωπικά είχα έναν ενδοιασμό σε σχέση με το Μονοδένδρι) και βρίσκεται σε υψόμετρο 1.080 μέτρων στις πλαγιές της Τύμφης. Έχει χαρακτηριστεί παραδοσιακός οικισμός με την μοναδική Ζαγογορίτικη πετρόχτιστη αρχιτεκτονική. Είναι πόλος έλξης επισκεπτών όλες τις εποχές του χρόνου.

Χαρακτηριστικά αξιοθέατα του χωριού ο ιστορικός ναός του Αγίου Νικολάου,
το Τσούλφειο φαρμακείο

με το ταφικό μνημείο του ποιητή Ιωάννη Βηλαρά,
το αρχοντικό Ιωαννίδη και φυσικά η πλατεία με τους αιωνόβιους πλάτανους, τα καταστήματα και την σκαλιστή βρύση.

Μετά το γεύμα επιστρέψαμε στο ξενοδοχείο για ανασυγκρότηση και ξεκούραση και το βράδυ απολαύσαμε το γλυκό και το παγωτό μας στην υπέροχη πλατεία.
Την επόμενη ημέρα Κυριακή 23/06/2024 η πρώτη στάση μας στο δρόμο για το Μονοδένδρι ήταν το πολυφωτογραφημένο γεφύρι του Κόκκορη που χτίστηκε το 1750.

Επόμενος σταθμός η θέση Οξυά με θέα το φαράγγι του Βίκου και το πασίγνωστο Μονοδένδρι.

Ένα χωριό που δεν χρειάζεται συστάσεις μιας και αποτελεί το τουριστικότερο σημείο των Ζαγοροχωρίων.
Αξιοθέατα του χωριού είναι: το Μοναστήρι της Αγίας Παρασκευής που ιδρύθηκε το 1413 και είναι χτισμένο στην άκρη ενός τραχιού και απόκρημνου βράχου ακριβώς πάνω από την χαράδρα του Βίκου, προσφέροντας μοναδική θέα προς αυτήν,

η κεντρική πλατεία με τις πολλές ταβέρνες και τα υπόλοιπα καταστήματα,

και η Ριζάρειος χειροτεχνική σχολή.

Στο χωριό αυτό η μοναδική Ζαγογορίτικη πετρόχτιστη αρχιτεκτονική κυριαρχεί παντού.
Σε απόσταση 8 χλμ από το Μονοδένδρι βρίσκεται η Θέση Οξυά όπου ο επισκέπτης μπορεί να θαυμάσει την υπέροχη θέα στη χαράδρα του φαραγγιού του Βίκου το οποίο έχει μήκος 11 χλμ και βάθος που ξεπερνά τα 1000 μέτρα. Είναι καταγεγραμμένο δε στο βιβλίο ρεκόρ Γκίνες ως το βαθύτερο φαράγγι σε σχέση με το πλάτος του.
Αποτελεί πόλο έλξης πεζοπόρων και η διάσχισή του διαρκεί 4-5 ώρες.

Αφού επισκεφθήκαμε τα πιο πάνω αξιοθέατα και απολαύσαμε ένα δροσιστικό καφέ στην πλατεία, επόμενος σταθμός ήταν το Πάπιγκο και οι Κολυμπήθρες.

Το Πάπιγκο (μικρό-μεγαλο) είναι χτισμένο στις πλαγιές της Τύμφης σε υψόμετρο 960 μέτρων. Διατηρεί την Ζαγογορίτικη αρχιτεκτονική και αποτελεί αφετηρία πολλών μονοπατιών προς το όρος της Τύμφης στο καταφύγιο Αστράκας και τη Δρακόλιμνη.

Κατεβαίνοντας το Πάπιγκο προς Άριστη και το αντίστροφο φυσικά, συναντάμε τη γέφυρα Αρίστης που διέρχεται πάνω από τον ποταμό Βοϊδομάτη. Το σημείο είναι πανέμορφο, καταπράσινο και αποτελεί μια παραλία στο βουνό όπου κάνουν το μπάνιο τους οι επισκέπτες τους καλοκαιρινούς μήνες, ενώ αποτελεί και αφετηρία για rafting στον ποταμό.

Η Αρίστη αποτελεί ένα Ζαγοροχώρι εύκολα προσβάσιμο. Είναι χτισμένη σε υψόμετρο 642 μέτρων και είναι σημείο έλξης επισκεπτών για το ποτάμι και τις δραστηριότητες σε αυτό.
Στο χωριό αυτό απολαύσαμε ένα δροσιστικό καφεδάκι συνοδευόμενο από μια υπέροχη τοπική παραδοσιακή πίτα και εν συνεχεία πήραμε το δρόμο για Ιωάννινα όπου διανυκτερεύσαμε.
Στα Ιωάννινα, όπως ήταν προγραμματισμένο, συναντήσαμε το γιο μου τον Χρήστο με τους φίλους του, που έκαναν όλη την προηγούμενη διήμερη διαδρομή αυθημερόν, για να συνεχίσουμε την επόμενη ημέρα από κοινού προς το πάσο Τσιμόβου, τα Τζουμέρκα και το πέρασμα του Μπάρου.
Την Δευτέρα 24/06/2024 αφού προστέθηκαν στην παρέα μας δύο (2) ακόμη μοτοσυκλέτες, ο Χρήστος και ο Δημήτρης με συνεπιβάτιδα την Ελένη, ξεκινήσαμε στις 9 το πρωί προς τα Τζουμέρκα μέσω Τσιμόβου.
Η διαδρομή και η ανάβαση του Τσιμόβου ήταν πραγματικά μοναδική από φυσική ομορφιά, όπου το άγριο και το ανέγγιχτο της φύσης σε αγγίζουν συναισθηματικά.

Το πάσο είναι απότομο, έχει συνεχόμενες κλειστές στροφές (φουρκέτες) και απαιτεί πολύ προσοχή κατά την οδήγηση. Ο δρόμος είναι άσφαλτος με ικανοποιητικό πλάτος και μέτρια ποιότητα τάπητα, ενώ σε κάποια σημεία υπήρχαν οι κλασικές λακούβες ή ακόμη και πέτρες που είχαν κατρακυλήσει στο οδόστρωμα από τις απότομες πλαγιές.
Το πέρασμα του πάσου μας άφησε ανάμικτα συναισθήματα καθώς πραγματοποιήσαμε στάση στο σημείο που υπάρχει το μνημείο με το μεταλλικό κατασκευασμένο από λαμαρίνες άγαλμα, εις μνήμην των θυμάτων του πολύνεκρου τροχαίου ατυχήματος που συνέβη το 1958, όταν λεωφορείο του ΚΤΕΛ Ιωαννίνων γεμάτο επιβάτες, λόγω του κακοτράχαλου και στενού χωματόδρομου της εποχής εκείνης ή κατά άλλους λόγω προβλήματος στα φρένα του οχήματος, έπεσε στη χαράδρα με αποτέλεσμα να βρουν τραγικό θάνατο 29 επιβαίνοντες.

Πραγματικά δέος και θλίψη είναι τα συναισθήματα στο σημείο εκείνο.

Από εκεί και πέρα στη συνέχεια της διαδρομής μέσα στα Τζουμέρκα από το χωριά Κέδρο, Ποτιστικά, Παλαιοχώρι, Προσήλιο, Μυστρά σε πολλά σημείο η διαδρομή ήταν breath taking. Ο δρόμος στενός στη μεγαλύτερή του διάρκεια με κακή ποιότητα ασφάλτου, απαιτεί όλη την προσοχή που μπορεί να επιδείξει ένας οδηγός γιατί σε πολλά σημεία ο γκρεμός και το απόλυτο κενό είναι ακριβώς δίπλα σου και ένα λάθος δεν συγχωρείται. Επίσης πολύ προσοχή πρέπει να δίνεται και στα οχήματα που κινούνται αντίθετα γιατί σε πολλά σημεία με δυσκολία θα χωρέσουν ταυτόχρονο ένα αμάξι και μια μηχανή με αποσκευές.
Επόμενη στάση μας ήταν η Ιερά Μονή Κηπίνας.

Μέχρι εκεί από τα Ιωάννινα που ήταν η αφετηρία μας, απαιτούνται περίπου μιάμιση ώρα (1,5) ώρα συνεχούς οδήγησης για να καλυφθούν τα πενήντα επτά (57) όχι εύκολα χιλιόμετρα της διαδρομής.
Η Μονή Κηπίνας χτίστηκε το 1212 και πήρε το όνομα της σύμφωνα με την παράδοση από του κήπους που διατηρούσαν οι μοναχοί ενώ είναι αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου.

Είναι ολοκληρωτικά λαξευμένη μέσα στον πανύψηλο κάθετο βράχο και η πρόσβαση σε αυτή είναι δυνατή μόνο από την ξύλινη γέφυρα που αν σηκωθεί η πρόσβαση είναι αδύνατη λόγω του κενού του βράχου. Εκεί λέγεται ότι κατά την τουρκοκρατία λειτούργησε κρυφό σχολειό.

Μετά τη Μονή Κηπίνας μια στάση για καφεδάκι στους παραδοσιακούς Καλαρρύτες ήταν επιβεβλημένη, πριν σκαρφαλώσουμε σχεδόν στα 2000 μέτρα του αυχένα του Μπάρου .
Οι Καλαρρύτες ανήκουν στα βόρεια Τζουμέρκα, έχουν χαρακτηριστεί παραδοσιακός οικισμός και η πρόσβαση εντός του χωριού γίνεται μόνο με τα πόδια.

Το χωριό βρίσκεται σε υψόμετρο 1200 μέτρων στο χείλος της απόκρυψης χαράδρας με απεριόριστη και υπέροχη θέα σε όλες τις γύρω βουνοκορφές.
Λίγη ώρα μετά βρεθήκαμε να σκαρφαλώνουμε το πέρασμα του Μπάρου.
Η διαδρομή είναι μοναδική, εξολοκλήρου σε αλπικό τοπίο και λόγω του υψομέτρου αποπνέει δέος και υπέροχη θέα. Ο δρόμος απαιτεί πολύ προσοχή γιατί έχει υποστεί φθορές από καθιζήσεις, πτώσεις βράχων κλπ.
Για το Μπάρο θα βρείτε πλήρη αρθρογραφία στο ειδικό αφιέρωμα που υπάρχει σε άλλο άρθρο μας.

Το διάσελο δεσπόζει σχεδόν στα 2000 μέτρα υψόμετρο (1.910 μέτρα). Εκεί συναντώνται τρεις δρόμοι. Ένας έρχεται από Καλαρρύτες, ένας από Ματσούκι και ένας από Χαλίκι.

Αφού βγήκαν για μια πολλοστή για εμάς (5η φορά στον Μπαρο από το 2021) και πρώτη φορά για τους υπόλοιπους της παρέας οι ανάλογες φωτογραφίες,

κατηφορίσαμε την υπέροχη διαδρομή προς Χαλίκι, Ανήλιο και καταλήξαμε στο Ανθοχώρι στο κατάστημα Μαντάνι με τα τρεχούμενα νερά και τους μικρούς καταρράκτες για φαγητό.

Ενδεικτικό της διαδρομής αυτής είναι ότι για τα 39 χιλιόμετρα του μήκος της θα χρειαστείτε 1 ώρα και 15 λεπτά για να την διασχίσετε.

Μετά από ένα καλό γεύμα και ανασυγκρότηση δυνάμεων, έχοντας αποκομίσει υπέροχες εικόνες και όμορφα συναισθήματα από ένα γεμάτο οδηγικά τριήμερο με υπέροχη παρέα, πολύ γέλιο, κέφι θετική διάθεση, αλλά και κούραση που ευτυχώς την εξαφάνιζαν όλα τα παραπάνω,πήραμε το δρόμο της επιστροφής για Θεσσαλονίκη, ευγνώμονες για όλα αυτά που ζήσαμε και είδαμε.
Αρθρογραφία
Κωνσταντίνος Πλέσσας.